نشریه بین المللی نوآوری در علوم کشاورزی و توسعه روستایی 5 3 2026 04 03 Biological Control of Alternaria spp. Using the Aqueous Extracts of Certain Medicinal Plants under In Vitro Conditions کنترل بیولوژیک قارچ Alternaria Spp. با استفاده از عصاره آبی برخی گیاهان دارویی در محیط invitro 47 57 10.22051/jera.2021.31891.2698 FA یسنا دانش آموز پایه دهم دبیرستان علامه اقبال، ناحیه 4 شیراز، ایران ستایش دانش آموز پایه دهم دبیرستان حضرت معصومه، ناحیه 4 شیراز، ایران شیدا کارشناس ارشد پاتولوزی گیاهی و سیستماتیک گیاهی،ناحیه 4 شیراز، ایران سارا کارشناس ارشد زیست شناسی تکوینی مولکولی، پژوهش سرای دکتر حسابی، ناحیه 4 شیراز، ایران 2026 01 21 Introduction: The control of plant pests and diseases is considered one of the fundamental challenges in agriculture, and the widespread use of chemical pesticides to combat these agents entails negative environmental and health consequences. In recent years, biotechnology and the use of natural plant compounds as suitable alternatives to chemical pesticides have attracted increasing attention. Numerous studies have demonstrated that plant extracts and essential oils can play an effective role in controlling plant pathogenic agents. Materials and Methods: The objective of this study was to comparatively evaluate the effects of aqueous extracts of chicory, chamomile, ajwain, Shirazi thyme, Peganum harmala, black pepper, red pepper, Damask rose, and garlic, in comparison with two control treatments (distilled water and a chemical pesticide), on the control of the growth of the fungus Alternaria under in vitro conditions. Aqueous plant extracts were prepared at a concentration of 1 g in 500 mL of water, and 1000 µL of each extract was added to the WA culture medium in 6-cm Petri dishes. Subsequently, fungal colony growth was assessed. Results: The results of analysis of variance and mean comparisons using SAS software indicated that the aqueous extracts of Peganum harmala, ajwain, and black pepper showed no significant difference from the chemical pesticide treatment in controlling the growth of Alternaria at an error level of less than 1% and exhibited performance comparable to that of the chemical pesticide. Conclusion: Based on the results of this study, the aqueous extract of Peganum harmala was identified as the most effective plant-based treatment and was recognized as a suitable and acceptable option for replacing chemical pesticides in the control of Alternaria fungus, and it can be utilized in biological management programs for plant diseases. مقدمه: کنترل آفات و بیماری‌های گیاهی یکی از چالش‌های اساسی در کشاورزی محسوب می‌شود و استفاده گسترده از سموم شیمیایی برای مقابله با این عوامل، پیامدهای منفی زیست‌محیطی و بهداشتی به همراه دارد. در سال‌های اخیر، زیست‌فناوری و بهره‌گیری از ترکیبات طبیعی گیاهی به‌عنوان جایگزینی مناسب برای سموم شیمیایی مورد توجه قرار گرفته است. مطالعات مختلف نشان داده‌اند که عصاره‌ها و اسانس‌های گیاهی می‌توانند نقش مؤثری در کنترل عوامل بیماری‌زای گیاهی ایفا کنند. مواد و روش‌ها: هدف از این پژوهش، ارزیابی مقایسه‌ای تأثیر عصاره‌های آبی گیاهان کاسنی، بابونه، اجوان، آویشن شیرازی، اسپند، فلفل سیاه، فلفل قرمز، گل محمدی و سیر در مقایسه با دو تیمار شاهد (آب مقطر و سم شیمیایی) بر کنترل رشد قارچ Alternaria در شرایط درون‌شیشه‌ای بود. عصاره‌های آبی گیاهان با غلظت ۱ گرم در ۵۰۰ میلی‌لیتر آب تهیه شدند و مقدار ۱۰۰۰ میکرولیتر از هر عصاره به محیط کشت WA در پتری‌دیش‌های ۶ سانتی‌متری اضافه گردید. سپس رشد کلنی قارچ مورد بررسی قرار گرفت. یافته‌ها: نتایج حاصل از تجزیه واریانس و مقایسه میانگین‌ها با استفاده از نرم‌افزار SAS نشان داد که عصاره‌های آبی اسپند، اجوان و فلفل سیاه از نظر کنترل رشد قارچ Alternaria در سطح خطای کمتر از ۱ درصد، اختلاف معنی‌داری با تیمار سم شیمیایی نداشتند و عملکردی مشابه آن نشان دادند. نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج این پژوهش، عصاره آبی گیاه اسپند به‌عنوان مؤثرترین تیمار گیاهی، گزینه‌ای مناسب و قابل‌قبول برای جایگزینی سموم شیمیایی در کنترل قارچ Alternaria شناخته شد و می‌تواند در برنامه‌های مدیریت زیستی بیماری‌های گیاهی مورد استفاده قرار گیرد. /downloadfilepdf/1025448